تبلیغات
نماز - فرهنگ شهادت طلبی و نقش آن در دوران دفاع مقدس
نماز
نماز همچون رودی است که انسان روزی 5 بار روح خود را در ان می شوید

فرهنگ شهادت طلبی و نقش آن در دوران دفاع مقدس

 


 مقدمه:

تاثیر شگرف فرهنگ پربار شهادت در گستره جهان‌بینی اسلام ناب محمدی(ص) از جلوه‌های ممتاز برخوردار است.

فرایند این تاثیر در حوزه‌های فرهنگی، سیاسی، اجتماعی، نظامی و اقتصادی قابل مشاهده است.


یافته‌ها و دستاوردهای تاریخی از صدر اسلام تاكنون، بیانگر این واقعیت شگرف است كه فرهنگ شهادت‌طلبی به

عنوان كارآمدترین و مؤثرترین عنصر در پیشبرد اهداف و حفظ ارزش‌ها و مقابله بادشمنان داخلی و خارجی مطرح

بوده است.


فرهنگ شهادت‌طلبی یعنی باور به خدا و معاد، اعتقاد راسخ بر درستی و بر حق بودن راه اسلام ناب

محمدی(ص)،‌ایستادگی در مقابل دشمن، ایثار و فداكاری جهت حفظ ارزش‌های انقلاب و اسلام

ناب،‌خستگی‌ناپذیری و اعتقاد به احدی‌الحسنیین (پیروزی یا شهادت راه خدا).


خداوند در آیات مبارك خویش می‌فرماید:


قل لن یصیبنا الا ما كتب الله لنا هو مولینا و علی الله فلیتوكل المؤمنون. قل هل تربصون بنا الا احدی الحسنیین.


بگو: هرگز به ما جز آنچه خدا برای ما مقرر داشته نمی‌رسد، او مولای ماست و مومنان باید بر خدا توكل كنند. بگو:

آ‌یا برای ما جز یكی از این دو نیكی (پیروزی یا شهادت) را انتظار می‌برید؟ امام خمینی(ره) بنیانگذار جمهوری

اسلامی بر این عقیده بود:


ما بندگان خدا هستیم و در راه او،  حركت می‌كنیم و اگر شهادت نصیب ما شد، سعادت است و اگر پیروزی نصیب

شد، سعادت است و ملتی كه با فرهنگ شهادت‌طلبی آراسته شده، شكست‌ناپذیر است.


فرهنگ شهادت‌طلبی


دفاع مقدس به عنوان سند مقاومت و مظلومیت ایرانیان در خاطره تاریخ ثبت و ضبط است. سند مقاومت از این رو

كه دشمن تا بن دندان مسلح به اتكای همه قدرت‌های مستكبر و زورگو برای محو ارزش‌های ملتی برآمده بود كه

مدت زیادی از پیروزی انقلاب بزرگ آنها سپری نشده بود. هنوز شرایط انقلابی و عوارض آن بر فضای ایران مستولی

بوده و كشور در شرایط آمادگی سیاسی، اقتصاد و اجتماعی نبود كه با تهاجم همه جانبه به كشور جنگی ناخواسته

و نابرابر بر ملت ایران تحمیل شده است. مقاومت همه جانبه و رشادتهای آحاد مردم در قالب نیروهای مردمی

بسیجی و حماسه‌آفرینی سپاه وجهاد و ارتش ركورد جدیدی از مقاومت را بر جای گذاشت.


سند مظلومیت نیز از این رو می‌باشد كه این جنگ نابرابر بود و ایران نه از توان دفاعی برخوردار بود و نه بروكراسی

كشور اجازه تجهیز قوا را برای یك جنگ به ما می‌داد. از طرف دیگر نیز به دلیل رعایت اخلاق و موازین انسانی

اساساً ما در برنامه‌های دفاعی خود نمی‌توانستیم از شیوه‌های دشمن مانند بمباران مدارس،‌ مناطق مسكونی،

بیمارستانها و رعب و وحشت مردم بهره بگیریم به نوعی دفاع مقدس سند مظلومیت ملتی بود كه با دست خالی و

با توكل بر خدا بر همه كفر و الحاد كه در قالب ارتش بعثی نمود پیدا كرده بودند پیروز شد.

8سال دفاع مقدس وعملیات رزمندگان اسلام با همه فراز و فرودش به خلق فرهنگی غنی منجر شد، همان ت

فكری كه به عنوان فرهنگ پایداری از آن نام می‌برند.


فرهنگ شهادت‌طلبی به واسطه ریشه و خاستگاه‌های تاریخی خود نوعی فرهنگ دینی و ملی است و می‌تواند

نسخه شفابخشی برای حفظ تمامیت ارضی كشور در مقاطع متفاوتی باشد.


این فرهنگ دارای مشخصه‌ها و ویژگیهایی است كه از دیگر فرهنگها و حتی فرهنگ مقاومت و پایداری دیگر كشور

متمایز و ویژه شده است. مهمترین شاخصه‌های این فرهنگ خداباوری بود همان گوهری كه تمام سكنات و حركات

فرد را متوجه مبدا هستی می‌نماید.


خدامحوری موجب شد تا بر خلاف دیگر ارتش‌های جهان، رزمندگان اسلام تمام لحظات خود را متوجه خدا نمایند و بر

خلاف دیگر استراتژی‌های نظامی فتح خاك را نه به عنوان یك هدف اولیه و اصلی، بلكه به عنوان یك هدف ثانویه

ببینند و این موضوع در تمام تاریخ بشریت بی‌نظیر است و نمونه‌های آن را فقط می‌توان در مقاومت‌هایی سراغ

داشت كه از ایران اسلامی بهره گرفته‌اند.



 شهادت‌طلبی و دفاع مقدس


بی‌شك دوران دفاع مقدس دارای ویژگیهای منحصر به فردی است كه آنرا از سایر جنگها متمایز می‌كند، در 29

شهریور سال 1389 در پی حمله عراق به مرزهای جنوبی ایران جنگ  آغاز شد.

دست پلید و ناپاك رژیم بعثی عراق به خون پاك صدها بیگناه آغشته شد و تجاوزی آغاز شد كه از سوی بسیاری از

كشورهای مستكبر بیگانه حمایت مادی و معنوی می‌شد. جنگی نابرابر به معنای واقعی كلمه. پیش‌بینی‌های

خام اولیه بسیاری نظر به این امر داشتند كه در كمتر از چند ماه كار تصرف ایران پایان خواهد یافت و رهبران متجاوز با

پیروزی بر مسند قدرت نشسته و امور را بر مبنای سلایق خویش خواهند گردانید. این پیش‌بینی‌ها تا حدودی

درست و عقلانی می‌نمود زیرا با كشوری كه تازه انقلاب نموده و سازماندهی منظمی نداشت، گروهها و فرقه‌های

گوناگون هر یك ساز خود را كوك می‌كردند فرماندهی نظامی منسجم و كارایی وجود نداشت و ... در مقابل ارتش

منظم و مجهز به تمامی سلاحها تجهیزات و تكنیكهای نظامی، ... نمی‌بایست انتظار دیگری داشت. حال چرا

تمامی این پیش‌بینی‌ها نادرست از آب درآمد و چه عواملی باعث شد كه سرنوشت كشور ما در این نبرد نابرابر این

گونه رقم بخورد. آری این عوامل همان ویژگیهای منحصر به فرد دوران دفاع مقدس ماست. یكی از بارزترین و

موثرترین آنها فرهنگ شهادت‌طلبی بود كه در ادامه به آن خواهیم پرداخت. عوامل مختلفی در جنگ باعث پیروزی

می‌شوند. در یك تقسیم‌بندی این عوامل را می‌توان در دو مقوله بعد سخت‌افزاری و بعد نرم‌افزاری جنگ

تقسیم‌بندی نمود.


 1)بعد سخت‌افزاری:


تمامی تجهیزات نظامی، اعم از نیروهای نظامی،‌ مهمات، ‌ادوات سبك و سنگین زمینی و هوایی و ... كه جنبه

ملموس داشته و در جنگ از آنها بهره‌گیری می‌شود بعد سخت‌افزاری جنگ می‌باشد. در این بعد مابا یك نابرابری

عظیمی مواجه هستیم. چرا كه دشمن ما از تمامی تجهیزات نظامی مشروع و نامشروع روز كه در لابراتوارهای

كشورهای پیشرفته تولید می‌شد بهره می‌برد، از كمكهای مادی بسیاری از كشورهایی كه موافق نظام جمهوری

اسلامی بودند بهره می‌جست و در زمینه خرید و تامین مهمات، ادوات سبك و سنگین هیچ گونه نگرانی و مشكلی

نداشت. قدرت نظامی ایران وعراق از ‌آغاز جنگ در سال 1359 میلادی تا پایان جنگ در سال 1367 هیچگاه با یكدیگر

یكسان نبود. حمایت تمامی كشورهای عربی بجز سوریه از رژیم بعث عراق و حمایت مالی و تسلیحاتی بسیاری از

كشورهای جهان از رژیم بعث عراق،‌ تفاوت نابرابری قدرت نظامی میان دو كشور را به خوبی نمایان می‌كند. جدول

زیر، نمودار قدرت نظامی دو كشور را در آغاز جنگ و در پایان جنگ نشان می‌دهد كه توسط مجله معتبر اكونومیست

منتشر شد.


نابرابری توازن قدرت (1359 ـ 1367) / عراق / ایران


تانكها در سال 1359 / 2700 / 1740


تانكها در سال 1367 / 4500 / 1000


هواپیماهای جنگنده در سال 1359 / 332 / 445


هواپیماهای جنگنده در سال 1367 / +500 / 65


بالگردهای جنگنده در سال 1359 / 40 / 500


بالگردهای جنگنده در سال 1367 / 150 / 60


توپخانه در سال 1359 / 1000 / +1000


توپخانه در سال 1367 / +4000 / + 1000


در حالیكه كشور ما چند صباحی از شروع جنگ نگذشته بود كه تن به تحریمی ناخواسته داد. بطوری كه در برخی

جبهه‌ها حتی گلوله‌هایی كه سربازان ما استفاده می‌كردند جیره‌بندی شد.

2) بعد نرم‌افزاری جنگ:


تجهیزات، امكانات، آموزشها و مهارتهایی كه جنبه عینی و ملموس نداشته و بلكه شامل نیروها، آموزشها و

انگیزه‌های غیرمادی افراد درگیر در جنگ می‌باشد، بعد نرم‌افزاری جنگ است. خود این بعد در چند زیرمجموعه قابل

بررسی و مداقه می‌باشد. قسمتی از توان نظامی و دفاعی نیروهای درگیر در جنگ را شامل می‌شود و قسمتی

به هدف، انگیزه و رهبری بازمی‌گردد. از نظر آموزشهای نظامی به دلیل موقعیت زمانی و استراتژیك كشور عراق و

وجود روابط مناسب فیمابین با كشورهای دیگر مخصوصاً با كشور امریكا سربازان آنها جدیدترین تكنیكها را فرا گرفته

و در خدمت پیروزی خود قرار داده بودند. این در حالی بود كه در كشور ما به دلیل وقوع انقلاب اسلامی و

نابسامانی‌های مرتبط به آن، این آموزشها برای مدتی به حالت تعویق و تعطیل درآمده بود و حتی بسیاری از

فرماندهان استعفا داده یا به دلیل شرایط خاص كشور حضور نداشتند. ولی در دوران جنگ بنا به ضرورت این

آموزشها احیا شد، بطوری كه قبل از اعزام نیروها به خطوط مقدم یك دوره فشرده آموزشی چند ماهه برگزار

می‌شد. (البته این دوره‌ها در مقایسه با رقیب بسیار ناچیز بود).


آنچه كه زمینه پیروزی سربازان اسلام در برابر ارتش كفر فراهم آورد،‌ نه تجهیزات و آموزشهای نظامی بلكه مقوله

هدف،‌ انگیزه و رهبری بود.


مقایسه این ویژگی در بین سربازان اسلام و ارتش كفر نشان می‌دهد كه هدف و فلسفه جنگ بین نظامیان بعثی و

متجاوز متفاوت بود. آنها متجاوز بودند و قصد تسخیر كشور ما را برای ارضاء نیازهای مادی و دنیوی خود داشتند. حال

آنكه سربازان ما با هدف دفاع از ‌آرمانها و ارزشهای اسلامی و حفظ میهن خویش وارد میدان كار و زار شده بودند.

آنها متجاوز بودن و ما مدافع. آنها برای خودشان می‌جنگیدند و ما برای دفاع از ارزشهای خویش. مسلماً انگیزه هر

گروه نیز متمایز و جدا بود. مشوق و انگیزه آنها ترفیع، پاداش و كسب امكانات مادی و دنیوی بود. حال آنكه سربازان

ما جان را در طبق اخلاق نهاده بودند و به قصد رسیدن به احدی الحسنیین رشادت می‌ورزیدند. در زمینه رهبری نیز

تفاوتهای مشهود بسیاری وجود داشت. صدام فرماندهی مستبد و دیكتاتور بود كه همه كسانی كه بر وفق مراد او

كار نمی‌كردند به گونه‌ای از میدان به در می‌شدند (نمونه‌هایی از این امر را در اعدام چند تن از فرماندهان و نزدیكان

وی را كه به دستور خودش انجام شد، شاهد هستیم.) حال در مقابل رهبری ما به دست حضرت آیت‌ا... امام

خمینی(ره) رهبری به تمام معنا رهبر بود كه نه با اجبار و اجحاف، بلكه با ویژگی رهبرگونه و كاریزماتیك خاصی كه

داشت بر دلها حكومت می‌نمود. سربازانش نه مزدور بلكه خود را همرزمان سربازان اسلام قلمداد می‌كردند. امام

خمینی(ره) شخصیتی جامع در ابعاد مختلف علمی و عملی بود و یكی از كم‌نظیرترین حادثه‌های تاریخ اسلام را

آفرید. از بارزترین جلوه‌های رهبری و نقش معنوی حضرت امام خمینی(ره) و تاثیر شگرف آن بر روحیه ملت و

رزمندگان اسلام، هدایت و رهبری ایشان در هشت سال حماسه دفاع مقدس است. بزرگمردی كه حماسه رزمش

آمیخته به بالاترین مراتب عرفان، فقهش متبلور در فلسفه عملی حكومت اسلامی، و حكمتش، شالوده

سیاستهای نظام اسلامی بود.


حضرت آیت‌ا... خامنه‌ای درباره ویژگی‌های فرماندهی و رهبری حضرت امام(ره) در هدایت نیروهای رزمی و مسلح

میفرماید: غیر از دوران پیامبر و دوران خلافت امیرالمومنین و مدت كوتاهی از امام مجتبی(ع)، فرمانده كل قوای

عارف و حكیم و عاشق و الهی در دنیا سراغ نداریم... ما در هیچ جای دنیا، نه امروز و نه در گذشته نیروی نظامی

سراغ نداریم كه تحت فرماندهی انسانی معنوی و الهی و عارف و دارای رقیق‌ترین احساسات بشری و در عین

حال با قاطعیت و صلابتی كه هیچ فرماندهی در دنیا از آن برخوردار نیست، به حراست و دفاع از ناموس و حیات

شرافتمندانه ملت در مقابل تجاوزگران بپردازد. شور و حال سلحشوری و رزمندگی، شوق به جهاد و استقامت

رزمندگان و فتوحات عظیمی كه در نبرد با دشمنان اسلام به دست آورده‌اند، بیشتر مرهون تاثیرات معجزه‌گون

شخصیت معنوی حضرت امام(ره) در رهبری دفاع مقدس است.


یكی دیگر از ویژگیهای بارز و متفاوت بین دو گروه از نیروهای درگیر جنگ، خصلت و فرهنگ جهاد و شهادت‌طلبی

است. بی‌شك این خصیصه بود كه توانست ما را در برابر حملات دشمن حفظ نماید. چه عزیزانی كه با دستان خالی

ولی قلبی آكنده از امید به حراست از كیان مقدس كشور عزیزمان پرداختند. چه میدانهای مینی كه با پاره‌های تن و

از خودگذشتگی و ایثار این جان بر كفان پاك شد. آری اگر امروز در این فضا نفس می‌كشیم به مدد این فرهنگ

والای عزیزان ما می‌باشد.


در دوران پیامبر اكرم نیز همین فرهنگ شهادت‌طلبی در بین مومنان و مجاهدات صدر اسلام بود كه خواب را از

چشمان مشركان و كافران گرفته بود و از ‌آن مردانی پولادین، عاشق شهادت و شجاع ساخته بود و موجب رعب و

هراس دشمنانشان شده بود به گونه‌ای كه با وجود نفرات و تجهیزات فراوان، از مقابله با نیروهای اسلام هراس

داشتند. در جنگ بدر وقتی چند تن از فرماندهان مشركان برای شناسایی مسلمانان رفته بودند، یكی از آنان به

مشركان گفت: «شترهای یثرب، بار مرگ بر پشت دارند. آیا آنان را نمی‌بینید كه چگونه دم فرو بسته و مثل افعی به

خود می‌پیچند. به خدا قسم! تا به تعداد خود از شما نكشند، كشته نمی‌شوند، و اگر به آن تعداد از شما بكشند،

زندگی بعد از آن برای شما چه سودی دارد؟ پس چاره‌ای بیندیشید.


پیروزی انقلاب اسلامی در 22 بهمن سال 57 نیز مرهون دو چیز بود: یكی رهبری بی‌نظیر و پیامبرگونه حضرت امام

خمینی(ره)، و دوم فرهنگ شهادت‌طلبی، كه مردم انقلابی خود را بدان ‌آراسته بودند و با دست خالی به مقابله با

توپ و تانك و مسلسل‌های مزدوران طاغوت می‌رفتند و اوج تجلی فرهنگ شهادت‌طلبی در هشت سال دفاع

مقدس نمایان بود، چرا كه جوانان با پیشانی‌بندهای یازهراء، یا ابوالفضل، یا حسین، یا مهدی و ... توانستند با

كمترین ساز و برگ نظامی بر ارتش تا دندان مسلح دشمن كه توسط استكبار جهانی تجهیز می‌شد، پیروز شوند و

پرچم انقلاب و اسلام ناب را همچنان برافراشته نگهدارند.


یكی از فرماندهان دفاع مقدس می‌گوید:


روحیه شهادت‌طلبی رزمندگان ما زبانزد دنیا شده است؛ به طوری كه جدیداً اعلام كرده است كه ما با این

شهادت‌طلبی رزمندگان اسلام نمی‌توانیم مقابله كنیم و كاری از دست ما ساخته نیست


یكی از فرماندهان عراقی هم می‌گوید: رزمندگان ایران را می‌بینم كه پا می‌گذارند روی میدان‌های مین، ‌عبور

می‌كنند، به ما حمله می‌كنند،‌ اما سربازان خودمان ـ سربازان عراقی ـ را می‌بینم كه پوتین‌هایشان را می‌كنند،

آهسته و بی‌صدا فرار می‌كنند! چطور می‌شود جنگید؟!    


حال وظیفه ما در دوران كنونی چیست؟ آنان كه رفتند كار حسینی كردند و اینك بایستی با پایبندی به ارزشهای

والای اسلامی و انقلابی ضمن پاسداری از حرمت خون شهیدان، زمینه احیا و گسترش فرهنگ شهادت را فراهم

آوریم. زیرا استكبار جهانی همیشه و در همه حال در اندیشه پیروزی بر ما و پایمال نمودن عزت و عظمت ماست و

شواهد تاریخی نشان داده است كه در این راه از هر حربه‌ای كه بتواند در این زمینه بهره جسته و استفاده می‌كند.

شواهد نشان می‌دهد كه در دوران جنگ نیز استكبار جهانی به قواعد جنگی پایبند نبوده (نمونه‌‌های آنرا با در اختیار

قرار دادن سلاحهای شیمیایی در اختیار رژیم بعثی و حمله به هواپیماهای مسافربری) و سوءنیت خود را نشان

داده است. جوانان ما باید هوشیار باشند و ناخواسته و ناآگاهانه قدم در راه تحقق اهداف این جهان‌خواران نگذارند.






نوع مطلب :
برچسب ها :


درباره وبلاگ


مدیر وبلاگ : عرفان عرفانی
نویسندگان
جستجو

آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :